Modern Kardiyolojide Yeni Standart: BT Anjiyo ve Kalsiyum Skoru

2025 Kılavuzlarına Göre Kimler, Ne Zaman Test Yaptırmalı?

Teknolojinin ilerlemesiyle birlikte, kalp damarlarını görüntülemek için artık her zaman kasıktan girilen klasik anjiyoya ihtiyaç duyulmuyor. **Koroner BT Anjiyo** ve **Kalsiyum Skoru**, damar sertliğini (ateroskleroz) henüz başlangıç aşamasındayken yakalayabilen, 2025 kardiyoloji protokollerinin merkezine yerleşmiş yöntemlerdir.

1. Koroner Kalsiyum Skoru: "Sıfırın Gücü"

Kalsiyum skoru, damar duvarındaki kireçlenmiş plakları tespit eden hızlı ve ilaçsız bir taramadır. 2025 kılavuzları bu testi özellikle şu durumlarda önerir:

**Belirsiz Risk Grubu:** Kalp krizi riski orta seviyede olan ve ömür boyu kolesterol ilacı (statin) kullanıp kullanmama konusunda kararsız kalınan hastalar.
**Güvenli Bölge (Skor 0):** Skorun sıfır çıkması, önümüzdeki 10 yıl içinde kalp krizi riskinin son derece düşük olduğunu gösterir (bazı istisnalar hariç).
**Aile Mirası:** Erken yaşta kalp hastalığı öyküsü olan bireylerde gizli tehlikeyi saptamak.

2. Koroner BT Anjiyo (CCTA): Göğüs Ağrısında İlk Tercih

Klasik anjiyonun aksine damar yoluyla verilen ilaçla (kontrast madde) yapılan bu işlem, damarın hem içini hem de duvar yapısını milimetrik olarak gösterir. 2025 ESC kılavuzu, göğüs ağrısı şikayeti olanlarda bu yöntemi **Sınıf 1 (en güçlü)** öneri seviyesine çekmiştir.

**Yumuşak Plak Analizi:** Kalsiyum skorunun göremediği, henüz kireçlenmemiş ama "patlamaya meyilli" yağlı plakları tespit eder.
**Kesin Teşhis:** Damardaki daralmanın % kaç olduğunu ve stent mi yoksa bypass mı gerektiğini büyük oranda belirler.

Hangi Test, Hangi Hasta İçin? (Hızlı Karar Tablosu)

Durum / Belirti	Önerilen Test	Temel Amaç
Şikayeti yok, orta riskli	Kalsiyum Skoru	Risk belirleme / İlaç kararı
Aktif göğüs ağrısı var	BT Anjiyo (CCTA)	Darlık tespiti / Tedavi planı
Genç, düşük riskli	Genellikle Gerekmez	Yaşam tarzı değişikliği

Dikkat Edilmesi Gereken Riskler

Modern cihazlarda radyasyon dozları yıllık doğal radyasyon seviyesine kadar indirilmiş olsa da; **böbrek yetmezliği** olanlarda (kontrast madde kullanımı nedeniyle) ve ciddi **iyot alerjisi** olanlarda BT anjiyo dikkatli uygulanmalıdır. Ayrıca, her iki testin de tıbbi bir gereklilik olmadan "check-up" amaçlı rutin kullanımı önerilmez.

Sonuç

2025 yılı itibarıyla kalp sağlığında "tahmin" dönemi kapanmış, "görüntüleme" dönemi başlamıştır. Kalsiyum skoru ve BT anjiyo, doğru hastada kullanıldığında hayat kurtarıcı birer erken uyarı sistemidir. Kalp sağlığınız için hangi testin size uygun olduğunu mutlaka kardiyoloğunuzla planlayın.